De acht Medicijnboeddha’s: zeven broers en een meester

Waarom thangka’s acht Boeddha’s tonen, wie de andere zeven zijn en hoe ze worden aangeroepen.

Tibetaanse mandala · 1801–1900 · Rubin Museum of Art

In de meeste Tibetaanse kloosters bevat het heiligdom van de Medicijnboeddha niet één maar acht Boeddha’s: een grote blauwe Boeddha in het midden en zeven anderen om hem heen. Deze groep komt uit één versie van de soetra.

Zeven in de tekst van Yijing

De versie die Yijing in 707 vertaalde, spreekt niet van één maar van zeven Medicijnboeddha’s. Elke Boeddha heeft een eigen naam, een eigen zuiver land en eigen geloften. Bhaiṣajyaguru, de bekendste, is de zevende van de reeks. In Tibet bracht de lezing van de tekst een groep van acht voort: de historische Boeddha Shakyamuni wordt vaak als achtste toegevoegd, of Bhaiṣajyaguru wordt in het midden geplaatst met zijn zeven metgezellen eromheen.

De namen

Volgens de lijst van deze traditie dragen de zeven Boeddha’s de volgende namen (in het Sanskriet; de spelling verschilt per uitgave en vertaling):

Suparikīrtitanāmaśrī (‘van volmaakt roemrijke naam’),
Svaraghoṣarāja (‘koning van de welluidende stem’),
Suvarṇabhadravimalaratna (‘zuiver juweel, goed als goud’),
Aśokottamaśrī (‘hoogste glorie zonder verdriet’),
Dharmakīrtisāgaraghoṣa (‘stem van de oceaan van de roem van de Dharma’),
Abhijñārāja (‘koning van de hogere kennis’),
Bhaiṣajyaguru-vaiḍūrya-prabhā-rāja (‘koning van het lapis-lazulilicht, meester van de geneesmiddelen’).

De Tibetaanse, Mongoolse, Chinese en Japanse namen verschillen en zijn vaak langer. Als je een thangka koopt, kan het helpen te vragen welke lijst het schilderij volgt.

Hoe herken je ze op een schilderij

In Tibet worden ze vaak in dezelfde houding geschilderd, zittend op een lotustroon, de handen in het gebaar van geven of meditatie. Wat hen onderscheidt zijn hun kleuren en attributen, die per lijst en atelier verschillen; Sangye Menla is altijd herkenbaar aan zijn blauw. In sommige composities staan de acht in een cirkel om hem heen.

De acht in de praktijk

In verschillende Tibetaanse kloosters worden de namen van de Medicijnboeddha’s tijdens gemeenschappelijke ceremonies gereciteerd. In Japan spreekt men van de ‘Shichibutsu Yakushi’, de zeven Yakushi. Deze gebruiken zijn daden van herinnering en toewijding, geen medische beloften.

Waar je ze kunt zien

Zie de thangka’s in de catalogus, en de gids over een thangka kiezen.

Bronnen

Soetra van de zeven Medicijnboeddha’s (vertaling van Yijing, Taishō 451); Raoul Birnbaum, The Healing Buddha (1979). Namen en hun volgorde verschillen per bron.