De twaalf generaals: het leger dat de Medicijnboeddha bewaakt
Twaalf hemelse bevelhebbers, elk aan het hoofd van zevenduizend geesten: wie zijn ze en waarom werden ze gekoppeld aan de twaalf dierenriemdieren?
In de Medicijnboeddha-soetra gebeurt niet alles tussen de Boeddha en zijn leerlingen. Tegen het einde staan twaalf grote yaksha-aanvoerders tegelijk op. Yaksha’s zijn machtige geesten uit de Indiase traditie, soms angstaanjagend, die het boeddhisme vaak tot beschermers maakte. Hier leggen ze een gelofte af: te waken over iedereen die de naam van de Medicijnboeddha draagt en hem tegen tegenspoed te behoeden.
Wat de tekst zegt
Volgens de soetra voert elk van de twaalf generaals het bevel over zevenduizend yaksha’s, samen een leger van vierentachtigduizend. De tekst noemt de twaalf aanvoerders; hun namen werden in het Chinees getranscribeerd, daarna in het Japans gelezen, en de Sanskrietreconstructies verschillen van auteur tot auteur. Daarom circuleren er meerdere spellingen van elke naam.
De Japanse namen
- Kubira, Basara (Bazara), Meikira, Anchira (Antera), Anira, Sandera (Sanchira)
- Indara, Haira, Makora, Shindara, Shōtora (Shotora), Bikara
Basara, de felste van de twaalf, met rechtopstaand haar en een opgeheven wapen, wordt tegenwoordig het vaakst afgebeeld.
De twaalf dieren
In verscheidene tradities werden de twaalf generaals gekoppeld aan de twaalf tekens van de dierenriem, en dus aan de twaalf uren van de dag, de twaalf maanden en de twaalf windrichtingen. Elke generaal wordt de bewaker van één teken, vaak aangeduid met een klein dier op zijn hoofdtooi. De gangbaarste indeling begint met Kubira en de rat, maar ze verschilt van tempel tot tempel en van periode tot periode; ze staat niet in de soetra zelf. Daarom worden kleine generaalsbeeldjes soms verkocht als ‘beschermer van je geboortejaar’.
Hoe herken je ze
- Ze dragen een harnas, voeren wapens (zwaard, speer, knots, boog) en hebben een strenge blik.
- Ze worden bijna altijd als groep van twaalf rond Yakushi afgebeeld, in een kring in een tempel of in twee rijen op een schilderij.
- In de Chineestalige tradities heten ze de ‘twaalf grote yaksha-generaals’ (十二藥叉大將).
Waar je ze kunt zien
De oudste bewaarde reeks in Japan staat in Nara, in Shin-Yakushi-ji. Een Japans schilderij uit de Kamakura-tijd in Cleveland toont ze rond de Boeddha; het wordt op deze site weergegeven. Voor het verhaal waartoe ze behoren, lees de soetra.
Onzekerheden
De Sanskrietnamen van de twaalf generaals liggen niet op één manier vast; de indeling naar de dierenriem is een traditie die per plaats en periode verschilt.
Bronnen
Soetra van de Geneesmeester, vert. Xuanzang (T. 450); dossiers van het Japanse Agentschap voor Culturele Zaken; officiële site van Shin-Yakushi-ji (pagina over de twaalf generaals); online collectie van het Cleveland Museum of Art.
Artikel lezenShin-Yakushi-ji: elf kleigeneraals die al meer dan duizend jaar op wacht staan