සූත්‍රය සහ එහි අනුවාද: ග්‍රන්ථ ඉතිහාසය

දැනුම

• තහවුරු

  භෛෂජ්‍යගුරු සූත්‍රයේ බර්ච් පොත්තේ ලියූ සංස්කෘත අත්පිටපත් ගිල්ගිට් අත්පිටපත් අතර වේ; ඒවා 1931 සිට හමු වූ අතර අක්ෂර විද්‍යාත්මකව ක්‍රි.ව. 5–6 සියවස්වලට අයත් යැයි නිර්ණය කර ඇත. මෙම එකතුව 2017 සිට යුනෙස්කෝ ලෝක මතක ලේඛනයේ ඇතුළත් වේ.

  මූලාශ්‍ර 1 2

• තහවුරු

  නලිනාක්ෂ දත් 1939 දී පළමු සංස්කරණය පළ කළේය. 1978 දී ග්‍රෙගරි ෂෝපන් ටිබෙට් අනුවාදය සහ ඉංග්‍රීසි පරිවර්තනයක් සමඟ විචාරාත්මක සංස්කරණයක් («ඒ සංස්කරණය») නිකුත් කළේය. නව දිල්ලි අත්පිටපතේ සම්පූර්ණ ඡායා පිටපතක් 2025 දී පළ විය.

  මූලාශ්‍ර 3 2 4

• තහවුරු

  චීන ත්‍රිපිටකයේ පරිවර්තන කිහිපයක් ඇත: ධර්මගුප්තගේ (615, T449), ෂුආන්ශාංගේ (650, T450) — වැඩිපුරම සජ්ඣායනා කරන එක — සහ භෛෂජ්‍යගුරු බුදුවරුන් සත් නමක් ගැන කියන යිජිංගේ (707, T451).

  මූලාශ්‍ර 5 6 7 8

• විවාදිත

  පැරණි අනුවාදයක් අභිෂේක ග්‍රන්ථයේ (ගුවාන්දිං ජිං, T1331) 12 වන කාණ්ඩයේ ඇති අතර, සම්ප්‍රදායිකව එය පරිවර්තක ශ්‍රීමිත්‍රට (4 වන සියවස) ආරෝපණය කෙරේ. මිෂෙල් ස්ට්‍රික්මන් ඇතුළු බොහෝ විද්වතුන් එය 5 වන සියවසේ චීන රචනයක් ලෙස සලකති; මෙම අනුවාදයේ තත්ත්වය තවමත් විවාදිතය.

  මූලාශ්‍ර 9 10

• තහවුරු

  ටිබෙට් ත්‍රිපිටකයේ සූත්‍ර දෙකක් ඇත: එකක් භෛෂජ්‍යගුරු බුදුන්ට පමණක්, අනෙක බුදුවරුන් සත් නමට; ෂෝපන් ටිබෙට් අනුවාද දෙකම සංස්කරණය කළේය.

  මූලාශ්‍ර 2

• විවාදිත

  සූත්‍රය රචනා කළ නිශ්චිත ස්ථානය සහ කාලය නොදනී. 3 වන සියවසේ සිට 5 වන සියවස දක්වා චීනයට පරිවර්තනය කළ ග්‍රන්ථ 15 ක පමණ භෛෂජ්‍යගුරු නාමය දක්නට ලැබෙන බවත්, ඔහුගේ ඇදහීම විශේෂයෙන් මධ්‍යම ආසියාවේ ජනප්‍රිය වූ බවත් ජපන් කලා ශබ්දකෝෂය (ජානුස්) සඳහන් කරයි.

  මූලාශ්‍ර 8 2

• ඇදහීම

  සූත්‍රයට අනුව, ශාක්‍යමුනි බුදුරජාණන් වහන්සේ මංජුශ්‍රී බෝධිසත්වයන්ගේ ඉල්ලීම පරිදි විශාලා මහනුවරදී එය දේශනා කළ අතර, භෛෂජ්‍යගුරු බුදුන්ගේ ප්‍රතිඥා දොළහ සහ නැගෙනහිර පිරිසිදු භූමිය විස්තර කළහ.

  මූලාශ්‍ර 6

මූලාශ්‍ර

1. UNESCO, Memory of the World Register: “Gilgit Manuscript” (inscribed 2017). www.unesco.org
2. Gregory Schopen, The Bhaiṣajyaguru-sūtra and the Buddhism of Gilgit, PhD thesis, Australian National University, 1978. openresearch-repository.anu.edu.au
3. Nalinaksha Dutt (ed.), Gilgit Manuscripts, vol. I, Srinagar / Calcutta, 1939. (පොත)
4. J.-U. Hartmann, G. Melzer, T. Fukita (eds.), Gilgit Manuscripts in the National Archives of India, Facsimile Edition, vol. II.6: The Bhaiṣajyagurusūtra, National Archives of India / IRIAB Soka University, 2025 (announcement, H-Net). networks.h-net.org
5. CBETA, Taishō T449, 佛說藥師如來本願經 (Dharmagupta, 615). cbetaonline.dila.edu.tw
6. CBETA, Taishō T450, 藥師琉璃光如來本願功德經 (Xuanzang, 650). cbetaonline.dila.edu.tw
7. CBETA, Taishō T451, 藥師琉璃光七佛本願功德經 (Yijing, 707). cbetaonline.dila.edu.tw
8. JAANUS (Japanese Architecture and Art Net Users System), entry “Yakushi”. www.aisf.or.jp
9. CBETA, Taishō T1331, 佛說灌頂經 (Consecration Scripture), fascicle 12. cbetaonline.dila.edu.tw
10. Michel Strickmann, Chinese Magical Medicine, Stanford University Press, 2002. (පොත)

සබැඳි 2026 ඔක්තෝබර් 15 දින පරීක්ෂා කරන ලදී.

මාතෘකා

• පුරාවිද්‍යාව සහ කලා ඉතිහාසය: දුන්හුවාං, නාරා, ප්‍රතිමා ලක්ෂණ
• සුව කිරීමේ චාරිත්‍ර පිළිබඳ මානව විද්‍යාව
• භෛෂජ්‍යගුරු බුදුන් සහ ටිබෙට් වෛද්‍ය ක්‍රමය (ග්යුෂි)
• උපකල්පන සහ විවාද: ග්‍රීසිය සහ ඉන්දියාව